Bao nhiêu người nuôi tôm đã từng trải qua cảm giác bất lực khi thấy tôm giống chết sau 3 ngày thả xuống ao? Ban đầu chỉ là vài con tôm chết rải rác nổi lên mặt nước, nhưng rồi tình trạng tôm chết lai rai kéo dài không ngừng, khiến bạn lo lắng mất cả vụ nuôi.

Bên cạnh rủi ro về dịch bệnh, thời tiết,.. nhiều trường hợp tôm chết nguyên nhân cũng chủ yếu đến từ những sai lầm kỹ thuật, đặc biệt với những người nuôi thiếu kinh nghiệm và hoàn toàn có thể khắc phục được. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết 7 sai lầm phổ biến nhất và hướng dẫn bạn cách xử lý thực tế để tăng tỷ lệ sống ngay từ đầu.

Vì Sao Tôm Giống Dễ Chết Trong 72 Giờ Đầu?

Sự khác biệt giữa tôm giống khỏe vs yếu cũng trở nên rõ rệt nhất trong 3 ngày này - tôm khỏe sẽ nhanh chóng thích nghi và bắt đầu ăn tốt, trong khi tôm yếu sẽ dần suy kiệt và chết dần. Giai đoạn 72 giờ đầu sau khi thả giống là khoảng thời gian tôm phải đối mặt với nhiều áp lực nhất. Đây chính là giai đoạn sốc môi trường - khi tôm phải thích nghi từ môi trường ương sang môi trường ao nuôi hoàn toàn khác biệt.

Hệ miễn dịch của tôm giống lúc này còn rất yếu, chưa đủ sức chống chọi với vi khuẩn có hại trong ao. Chúng phải vừa thích nghi với độ mặn, pH, kiềm, nhiệt độ mới, vừa phải hồi phục sau hành trình vận chuyển đầy căng thẳng từ trại giống. Chính vì vậy, bất kỳ sai sót nào trong khâu chuẩn bị và chăm sóc ban đầu đều có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng. Hiểu được điều này, bạn sẽ nhận ra tầm quan trọng của việc làm đúng kỹ thuật ngay từ những giờ phút đầu tiên.

7 Sai Lầm Khiến Tôm Giống Chết Sau 3 Ngày

1. Không Thuần Nước Đúng Cách

Tôm bơi lờ đờ, không có phản xạ tránh vật cản, và bắt đầu chết rải rác ngay trong 24 giờ đầu tiên. Một số con tôm nằm im ở đáy, không bơi lên mặt nước. Chênh lệch độ mặn giữa nước ương và nước ao vượt quá 5‰, hoặc nhiệt độ chênh lệch trên 3°C. Khi thả trực tiếp không thuần, tôm bị sốc thẩm thấu nghiêm trọng, tế bào co giãn đột ngột dẫn đến tử vong nhanh chóng.

Cách xử lý: Luôn thuần nước trong khoảng 30–60 phút trước khi thả. Nổi bao tôm trên mặt ao ít nhất 15-20 phút để cân bằng nhiệt độ. Sau đó từ từ cho nước ao vào bao theo tỷ lệ 1:1, lặp lại 2-3 lần trước khi thả hoàn toàn. Đo độ mặn và nhiệt độ cả nước ao lẫn nước trong bao vận chuyển trước khi thuần. Chuẩn bị sẵn nước ngọt hoặc nước muối để điều chỉnh nếu chênh lệch quá lớn.

2. Thả Mật Độ Quá Dày Ngay Từ Đầu

Tôm chen chúc nhau, bơi lên mặt nước hít không khí, sau 2-3 ngày xuất hiện tình trạng tôm chết lai rai kéo dài không ngừng. Nước ao nhanh chóng chuyển màu, mùi hôi tanh. Việc thả quá dày khiến oxy trong ao không đủ cung cấp. Tôm phải cạnh tranh gay gắt về thức ăn tự nhiên, dẫn đến một bộ phận suy kiệt sức nhanh chóng.

Giải pháp: Với ao đất diện tích nhỏ, mật độ nên giữ ở 60–80 con/m². Với bể biofloc có sục khí mạnh, có thể lên 150–200 con/m². Nếu đã thả dày, cần bổ sung thêm sục khí khẩn cấp và chia tôm ra các ao phụ nếu có thể. Lưu ý mật độ cao đòi hỏi hệ thống sục khí mạnh mẽ và kinh nghiệm quản lý nước tốt. Người mới nên bắt đầu với mật độ thấp để tích lũy kinh nghiệm.

3. Không Kiểm Tra Chất Lượng Con Giống

Nhiều người nuôi chỉ tin vào lời quảng cáo của trại giống mà không tự kiểm tra. Dấu hiệu của Tôm giống kém chất lượng, tôm giống có thể đã nhiễm bệnh tiềm ẩn, dinh dưỡng kém, hoặc bị stress trong quá trình vận chuyển. Hãy luôn làm test sốc mặn trước khi mua - cho 20-30 con tôm vào nước có độ mặn thấp hơn 5‰ trong 30 phút. Nếu chết quá 20% là tôm yếu. Đồng thời yêu cầu kết quả PCR kiểm tra các bệnh thông dụng từ trại giống.

Cách phân biệt tôm giống khỏe vs yếu:

• Tôm khỏe: Ruột đầy, bơi nhanh, phản xạ tốt, gan tụy rõ nét
• Tôm yếu: Ruột rỗng, bơi chậm chạp, cơ đục, dễ nổi lên mặt nước

4. Nước Ao Chưa Được Chuẩn Bị Kỹ

Người nuôi vội thả tôm chỉ sau 3-5 ngày chuẩn bị ao, khi hệ tảo chưa phát triển ổn định. Độ kiềm thấp làm pH dễ biến động, gây stress liên tục cho tôm. Độ pH dao động mạnh giữa sáng và chiều (chênh lệch trên 0.5 đơn vị), kiềm thấp dưới 100 ppm, màu nước không ổn định - lúc trong, lúc đục, lúc xanh đậm.

Giải pháp khắc phục:

• Kiểm tra pH ít nhất 2 lần/ngày (sáng 6h và chiều 17h)
• Duy trì kiềm trong khoảng 120–160 ppm bằng cách bón vôi CaCO₃
• Sử dụng đường hoặc cám để kích thích tảo phát triển trước 7-10 ngày
• Nước lý tưởng có màu xanh lục nhạt, trong nhìn thấy đáy ở độ sâu 30-40cm

5. Sốc Nhiệt Do Vận Chuyển

 Nhiều người nuôi mua tôm vào buổi trưa nắng nóng, chở về và thả trực tiếp vào ao mà không để bao tôm nổi trên mặt nước. Nhiệt độ nước trong bao có thể lên đến 32-33°C, trong khi ao chỉ 28-29°C. Chênh lệch nhiệt độ trên 3°C gây sốc nhiệt, làm tê liệt hệ thần kinh của tôm. Chúng không thể bơi, không thể ăn, và chết từ từ trong vòng 24-48 giờ.

Cách phòng tránh: Luôn nổi bao tôm trên mặt ao 15–20 phút trước khi thả. Dùng nhiệt kế kiểm tra nhiệt độ hai bên. Nếu chênh lệch lớn, kéo dài thời gian thuần lên 30-40 phút. Nên ưu tiên mua tôm vào buổi sáng sớm hoặc chiều mát khi nhiệt độ ổn định

6. Cho Ăn Quá Sớm Hoặc Quá Nhiều

Nhiều người nghĩ tôm vừa thả phải cho ăn ngay để "tôm khỏe". Thực tế, gan tụy của tôm giống chưa kịp thích nghi với thức ăn công nghiệp, việc cho ăn sớm gây quá tải tiêu hóa. Hậu quả là gan tụy sưng, hoại tử. Thức ăn thừa làm nước nhanh chóng bẩn, vi khuẩn phát triển mạnh. Tôm dễ bị bệnh đường ruột và chết hàng loạt.

Dấu hiệu tôm đã sẵn sàng ăn: Tôm bơi khỏe, tìm kiếm thức ăn ở đáy, ruột bắt đầu có màu. Có thể sử dụng sàng kiểm tra tôm ăn hết trong bao lâu. Chỉ tăng lượng thức ăn dần khi thấy tôm ăn nhanh và sạch

Không Bổ Sung Khoáng Và Vi Sinh Ban Đầu

Vì sao điều này cần thiết, sau 72 giờ đầu tiên, tôm cần hấp thu khoáng từ nước để làm cứng vỏ sau khi lột xác. Đồng thời, hệ vi sinh có lợi giúp ổn định môi trường và hỗ trợ tiêu hóa cho tôm.Thiếu khoáng và vi sinh gây ra tôm lột xác không hoàn chỉnh, vỏ mềm, dễ bị tấn công, hệ tiêu hóa yếu, không hấp thu được dinh dưỡng và môi trường đáy ao bẩn, tích tụ khí độc. 

Giải pháp:

• Ngày đầu tiên tạt khoáng hòa tan (calcium, magie) với liều 2-3 kg/1000m²
• Sử dụng men vi sinh xử lý đáy ngay từ ngày thả
• Bổ sung vitamin C hòa tan vào nước để tăng sức đề kháng
• Duy trì chế độ bổ sung đều đặn 2-3 lần/tuần trong tháng đầu

Dấu Hiệu Nhận Biết Sớm Khi Tôm Sắp Chết Hàng Loạt

Quan sát kỹ trong 3 ngày đầu sẽ giúp bạn phát hiện sớm nguy cơ:

• Tôm bơi tấp mé: Tụ tập dày đặc ở mép ao hoặc quanh máy sục khí, dấu hiệu thiếu oxy hoặc stress
• Phản xạ chậm: Khi vớt lên, tôm không co giật mạnh, để yên trong tay không cố bơi thoát
• Ruột rỗng nhiều: Trên 30% đàn tôm có ruột rỗng hoặc ruột đứt đoạn
• Tôm chết rải rác tăng dần: Ngày đầu chết vài con, ngày thứ hai chết chục con, ngày thứ ba chết hàng chục con

Giải Pháp Tăng Tỷ Lệ Sống Tôm Giống Ngay Từ Đầu

Muốn tăng tỷ lệ sống tôm giống đạt trên 80%, bạn cần tuân thủ nghiêm ngặt 5 nguyên tắc vàng:

1. Chọn giống đạt chuẩn: Ưu tiên trại giống uy tín, có chứng nhận PCR âm tính với các bệnh phổ biến (đốm trắng, đầu vàng, hoại tử gan tụy). Kiểm tra trực tiếp tôm trước khi mua.

2. Thuần nước đúng kỹ thuật: Đầu tư thời gian cho khâu này, không vội vàng. Cân bằng cả nhiệt độ, độ mặn, và để tôm làm quen dần với môi trường mới.

3. Chuẩn bị ao ít nhất 7–10 ngày: Đây là khoảng thời gian tối thiểu để tảo phát triển ổn định, pH ổn định, và các chỉ số nước đạt chuẩn. Ao cũ cần phơi, rửa sạch trước khi bắt đầu.

4. Theo dõi 48 giờ đầu sát sao: Kiểm tra tôm ít nhất 4 lần/ngày, đặc biệt vào ban đêm (2-3 giờ sáng). Đo oxy hòa tan, quan sát hành vi tôm, ghi chép tỉ mỉ.

5. Không thay nước đột ngột: Trong 7 ngày đầu, tránh thay nước với lượng lớn (trên 20% thể tích ao). Chỉ bổ sung nước để bù lượng bay hơi.

FAQ – Câu Hỏi Người Nuôi Thường Gặp Về Tôm Giống Chết Sau 3 Ngày

1. Tôm giống chết sau 3 ngày có cứu được không?

Còn tùy vào nguyên nhân và mức độ. Nếu phát hiện sớm trong 24-36 giờ đầu và xử lý đúng (bổ sung oxy, điều chỉnh pH, kiềm), vẫn có thể cứu được 50-70% đàn tôm. Nhưng nếu để đến ngày thứ 3 mới xử lý thì rất khó.

2. Tôm chết lai rai kéo dài có nguy hiểm không?

Rất nguy hiểm. Đây là dấu hiệu môi trường hoặc tôm giống có vấn đề nghiêm trọng. Nếu không tìm ra nguyên nhân và xử lý, tỷ lệ chết sẽ tăng dần đến khi mất trắng.

3. Bao nhiêu % hao hụt là bình thường?

Trong 3 ngày đầu, hao hụt 5-10% là chấp nhận được. Nếu trên 15% là có vấn đề cần xử lý ngay. Trên 30% là nghiêm trọng, cần cân nhắc thả lại vụ mới.

4. Khi nào cần thay nước?

Chỉ thay nước khi pH quá cao (>8.8) hoặc quá thấp (<7.5) không điều chỉnh được bằng hóa chất. Trong tuần đầu, ưu tiên dùng men vi sinh thay vì thay nước.

Tránh tình trạng tôm giống chết sau 3 ngày. Ghi nhớ nguyên tắc "phòng bệnh hơn chữa bệnh" - đầu tư kỹ lưỡng cho khâu chuẩn bị ban đầu sẽ giúp bạn tránh được các rủi ro trong vụ mùa. Nếu cần tư vấn chi tiết về kỹ thuật nuôi tôm hoặc hỗ trợ xử lý tình huống cụ thể, đừng ngại liên hệ với chuyên gia Tôm Giống Số 1. Và để biết thêm cách chọn tôm giống khỏe ngay từ đầu, hãy xem thêm bài viết chuyên sâu của chúng tôi.

Hiểu rõ 7 sai lầm phổ biến và áp dụng đúng biện pháp phòng tránh sẽ giúp hạn chế hiện tượng tôm chết rải rác, tôm chết lai rai, đồng thời tăng tỷ lệ sống tôm giống một cách bền vững. Đầu tư kỹ ngay từ đầu luôn tiết kiệm hơn rất nhiều so với xử lý sự cố khi thiệt hại đã xảy ra.

XEM THÊM: 

▶ Đặt Ngay! Tôm giống Chất Lượng - Giá Tốt Nhất Thị Trường

▶ Công Ty Tôm Giống Số 1 – Hơn 23 Năm Khẳng Định Chất Lượng Uy Tín 

-------------------------------------------------------------------

CÔNG TY CỔ PHẦN TÔM GIỐNG SỐ 1 - Nhà sản xuất tôm sú giống gia hóa hàng đầu Việt Nam

Trụ sở chính: 343/68 Phan Xích Long, Phường 1, Quận Phú Nhuận, TPHCM

Chi nhánh Ninh Thuận: Lô 22-23 Khu Kiểm Định Giống Thủy Sản An Hải, thôn Hòa Thạnh, xã An Hải, huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận

Chi Nhánh Nhà Mát: 458/7 Đường Bạch Đằng, Phường Hiệp Thành, Tỉnh Cà Mau

Hotline: 0938 22 55 29 -  0867861279