Năm 2024, xuất khẩu tôm Việt Nam đạt gần 4 tỷ USD, tăng 14% — tôm lọt vào nhóm 6 mặt hàng nông nghiệp xuất khẩu trên 1 tỷ USD (Bộ NN&PTNT). Đà tăng trưởng tiếp tục với 542,3 triệu USD chỉ trong 2 tháng đầu 2025, tăng 30,8% so với cùng kỳ.

Nhưng đi kèm với cơ hội là yêu cầu ngày càng khắt khe từ thị trường quốc tế: EU, Mỹ, Nhật đều đòi hỏi tôm có chứng nhận môi trường, không kháng sinh, truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Đây chính là lý do xanh hóa vùng nuôi tôm trở thành chủ đề trung tâm của VietShrimp 2025 — Hội chợ Triển lãm Quốc tế ngành tôm lần thứ 6 do Hội Thủy sản Việt Nam tổ chức tại Cần Thơ tháng 3/2025.

Xanh Hóa Vùng Nuôi Tôm Là Gì?

Xanh hóa vùng nuôi tôm là quá trình chuyển đổi toàn bộ chuỗi sản xuất — từ con giống, thức ăn, quy trình nuôi đến xuất khẩu — theo hướng thân thiện môi trường, giảm phát thải và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế về phát triển bền vững.

Đây không có nghĩa là nuôi ít đi hay chấp nhận năng suất thấp hơn. Theo VASEP, các doanh nghiệp áp dụng mô hình nuôi tôm bền vững đã tăng trưởng doanh thu 15–20% so với đơn vị chưa chuyển đổi. Tôm đạt chứng nhận ASC có giá bán cao hơn 10–30% trên cùng thị trường. Bà Lệ Hằng, Phó Tổng thư ký VASEP, khẳng định: "Tăng trưởng xanh trong ngành tôm là xu hướng tất yếu để duy trì vị thế trên thị trường toàn cầu."

5 Trụ Cột Của Xanh Hóa Vùng Nuôi Tôm

1. Mô Hình Nuôi Sinh Thái Kết Hợp

Các mô hình tôm–lúa, tôm–rừng ngập mặn đang chứng minh hiệu quả vượt trội so với nuôi đơn canh truyền thống. Mô hình tôm–lúa cho phép thả tôm càng xanh mùa mưa, tôm sú mùa khô trên cùng diện tích — theo đề xuất từ VietShrimp 2025, mô hình với ao rộng 7–10 ha có thể giúp tăng doanh thu và lợi nhuận 5–10 lần so với canh tác lúa truyền thống. Ngoài năng suất tôm và lúa hữu cơ, các trang trại kết hợp rừng ngập mặn còn mở ra cơ hội tham gia thị trường carbon credit — nguồn thu mới hoàn toàn từ việc bảo vệ hệ sinh thái.

2. Công Nghệ Sinh Học Thay Thế Hóa Chất

Chế phẩm sinh học đang dần thay thế kháng sinh và hóa chất trong xử lý nước ao. Các quy trình đã được Cục Thủy sản và Kiểm ngư ghi nhận bao gồm: công nghệ Biofloc, quy trình Grofarm tối ưu hóa dinh dưỡng giảm giá thành sản xuất, và công nghệ Micro-Nano Bubble Oxygen. Việc ứng dụng vi sinh đối kháng giúp ức chế Vibrio tự nhiên, từ đó giảm phụ thuộc vào kháng sinh — điều kiện tiên quyết để đạt chứng nhận ASC và vào được thị trường xuất khẩu cao cấp.

Cùng với đó, tôm giống sạch bệnh có nguồn gốc rõ ràng là mắt xích không thể thiếu trong chuỗi xanh hóa. Con giống kém chất lượng buộc người nuôi tăng sử dụng thuốc và hóa chất, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường nước và chất lượng sản phẩm cuối cùng. Đây là lý do nhiều trang trại đang yêu cầu tôm giống phải có kết quả xét nghiệm PCR âm tính với các mầm bệnh chủ yếu trước khi thả ao.

3. Hệ Thống Nuôi Tuần Hoàn RAS — Không Xả Thải Ra Môi Trường

Công nghệ RAS (Recirculating Aquaculture System) đang được nhân rộng tại nhiều tỉnh. Đây là hệ thống tái sử dụng nước sau xử lý, không xả thải ra môi trường, kiểm soát dịch bệnh trong môi trường khép kín. Mô hình siêu thâm canh tuần hoàn đang triển khai tại một số tỉnh đạt tỷ lệ thành công trên 80% mỗi vụ. Từ đầu năm 2025, một tỉnh đã giao Sở KH&CN nhân rộng mô hình siêu thâm canh tuần hoàn với mục tiêu 100 ha giai đoạn 2025–2026 — và chỉ sau vài tháng triển khai, người dân đã đăng ký đủ diện tích, vượt tiến độ hơn 17 tháng.

4. Năng Lượng Tái Tạo — Cắt Chi Phí, Giảm Phát Thải

Nhiều trang trại nuôi tôm đã lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái và nổi mặt nước để vận hành quạt nước, máy sục khí và thiết bị giám sát. Hệ thống AI TomGoxy của RYNAN Holdings JSC, ứng dụng cảm biến thông minh và phân tích dữ liệu thời gian thực, đã giúp giảm tiêu thụ điện từ 5.000 kWh xuống còn 2.000 kWh trên mỗi tấn tôm — tức giảm tới 60% — đồng thời tăng năng suất 20–30% so với ao nuôi thông thường (RYNAN Holdings JSC / Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 46-2025). Đây là minh chứng rõ ràng rằng công nghệ xanh không chỉ bảo vệ môi trường mà còn trực tiếp cải thiện hiệu quả kinh tế của trang trại.

5. Chuỗi Cung Ứng Xanh Đồng Bộ — Từ Giống Đến Bàn Ăn

Xanh hóa không thể chỉ dừng lại ở ao nuôi. Ông Hồ Quốc Lực (Sao Ta) nhấn mạnh: cần cả chuỗi giá trị xanh đồng bộ — từ con giống, thức ăn, chế phẩm nuôi đến chế biến và xuất khẩu. Minh chứng cụ thể: năm 2025, ba nhà máy thức ăn tôm của Grobest, Nutreco và C.P Việt Nam đã đạt chứng nhận ASC Feed Standard — tạo thành chuỗi cung ứng có thể truy xuất nguồn gốc từ đầu vào đến sản phẩm xuất khẩu. Đây là bước đi có ý nghĩa với toàn ngành: khi thức ăn — đầu vào chiếm hơn 65% giá thành sản xuất — đã được xanh hóa, toàn bộ chuỗi trở nên đáng tin cậy hơn trước mắt người mua quốc tế.

Việt Nam Đang Đứng Ở Đâu Trong Xanh Hóa Vùng Nuôi Tôm?

Tính đến 2024, Việt Nam có 321 trại nuôi tôm đạt chứng nhận ASC — chiếm 44% tổng số trại trên toàn cầu (Hội đồng ASC). Đây là con số ấn tượng, phản ánh nỗ lực chuyển đổi thực chất của nhiều trang trại. Năm 2025, Công ty Trung Sơn đạt chứng nhận ASC cho vùng nuôi công nghệ cao; hệ thống RAS đang được nhân rộng với tỷ lệ thành công trên 80% mỗi vụ.

Tuy vậy, còn nhiều thách thức chưa được giải quyết: chi phí đầu tư công nghệ xanh quá cao với hộ nuôi nhỏ lẻ; thiếu hụt kỹ thuật viên được đào tạo bài bản; và ô nhiễm lan từ các vùng nuôi chưa chuyển đổi vẫn ảnh hưởng đến trang trại đã đầu tư nghiêm túc.

Vai Trò Của Con Giống Trong Chiến Lược Xanh Hóa

Trong toàn bộ hành trình xanh hóa vùng nuôi tôm, con giống là mắt xích đầu tiên và quan trọng nhất. Trang trại có hạ tầng xanh hoàn hảo — ao lót bạt, RAS, giám sát AI — nhưng thả tôm giống mang mầm bệnh EHP hay WSSV, mọi công sức cải tạo môi trường đều vô nghĩa.

Tôm giống sạch bệnh, được kiểm định PCR đầy đủ giúp:

• Giảm đáng kể lượng kháng sinh và hóa chất cần dùng trong vụ nuôi
• Hạn chế ô nhiễm nguồn nước từ quá trình xử lý dịch bệnh
• Tạo ra sản phẩm đầu ra có thể truy xuất nguồn gốc từ trại giống đến bàn ăn

Ông Hồ Quốc Lực, Chủ tịch HĐQT Sao Ta, khẳng định: phát triển xanh cần cả chuỗi giá trị đồng bộ — và chuỗi đó bắt đầu từ con giống. Một trại giống tôm giống số 1 không chỉ cung cấp sản phẩm chất lượng, mà còn là đối tác đồng hành trong lộ trình xanh hóa của từng trang trại.

Xanh hóa vùng nuôi tôm không còn là lựa chọn — đây là điều kiện để tồn tại và phát triển trong bối cảnh thị trường toàn cầu đang thay đổi. Những trang trại thích ứng sớm — áp dụng công nghệ xanh, hướng đến ASC, xây dựng chuỗi cung ứng bền vững — sẽ là những đơn vị giữ vững lợi thế cạnh tranh trong dài hạn. Và mọi vụ nuôi xanh đều bắt đầu từ một quyết định đầu tiên: chọn đúng con giống.

Tôm Giống 3K + Super Sạch Bệnh — Nền Tảng Của Vụ Nuôi Xanh Kiểm định PCR âm tính với EHP, WSSV, AHPND, TSV. Tương thích quy trình nuôi hướng ASC. Gọi ngay: 0938 22 55 29 | Tư vấn kỹ thuật trong 24 giờ.

XEM THÊM: 

▶ Đặt Ngay! Tôm giống Chất Lượng - Giá Tốt Nhất Thị Trường

▶ Công Ty Tôm Giống Số 1 – Hơn 23 Năm Khẳng Định Chất Lượng Uy Tín 

-------------------------------------------------------------------

CÔNG TY CỔ PHẦN TÔM GIỐNG SỐ 1 - Nhà sản xuất tôm sú giống gia hóa hàng đầu Việt Nam

Trụ sở chính: 343/68 Phan Xích Long, Phường 1, Quận Phú Nhuận, TPHCM

Chi nhánh Ninh Thuận: Lô 22-23 Khu Kiểm Định Giống Thủy Sản An Hải, thôn Hòa Thạnh, xã An Hải, huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận

Chi Nhánh Nhà Mát: 458/7 Đường Bạch Đằng, Phường Hiệp Thành, Tỉnh Cà Mau

Hotline: 0938 22 55 29 -  0867861279